<
actueel / nieuws

19 projecten geselecteerd in Architectuur ronde 3 – 2020

29 oktober 2020

In de derde ronde Architectuur zijn 19 voorstellen gehonoreerd. Als gevolg van de covid-19-crisis stelde de minister in juni extra middelen beschikbaar. Een deel daarvan heeft het Stimuleringsfonds ingezet voor de deelregeling Architectuur. Hierdoor konden alle positief beoordeelde aanvragen worden gehonoreerd. Coördinator Maarten Tas reflecteert op de ronde.

algemene indruk
Zoals gebruikelijk zijn er weer veel verschillende onderzoeksprojecten ondersteund rond actuele en maatschappelijk relevante thema's op het gebied van klimaat, energie, circulaire economie, stedelijke ontwikkeling en wonen. Maar in deze ronde zijn ook enkele voorstellen ondersteund waarin aan de hand van mock-ups en prototypes onderzoek wordt gedaan naar product- en materiaalinnovaties en nieuwe vormen van kunst- en tentoonstellingsontwerp in coronatijd.

Net als afgelopen ronde werd dit keer een groot aantal aanvragen voor startsubsidies ingediend en ook ondersteund. Deze subsidievorm biedt de mogelijkheid om de inhoudelijke opzet van een beoogd project te onderzoeken, inhoudelijke deskundigheid te betrekken en op zoek te gaan naar financieel draagvlak. Op projecten die met een startsubsidie worden gehonoreerd, volgt in een latere fase vaak een vervolgaanvraag. De volgende drie projecten, alle drie in deze ronde gehonoreerd, geven een idee van de verschillende fases waarin projecten worden ondersteund: een startsubsidie, een vervolgaanvraag en een publicatieaanvraag als sluitstuk.

Architectuur onder spanning – BRIGHT
In discussies over de energietransitie gaat het volgens BRIGHT vaak over de grote schaal, terwijl er juist ook op het buurtniveau een grote ontwerpvraag ligt door het toenemend gebruik van elektronische apparaten, verwarming, vervoer en de opwekking van stroom. Daarvoor moet de elektriciteitsinfrastructuur worden verzwaard en uitgebreid en dat resulteert in twee tot vijf keer meer transformatorhuisjes in de schaarse openbare ruimte. BRIGHT zet een ontwerpend onderzoek op waarmee ze in samenwerking met de gemeente Amsterdam en nutsbedrijf Alliander wil uitzoeken in hoeverre het mogelijk is deze ontwerpvraag aan andere maatschappelijke opgaven te koppelen, zoals vergroening van steden om klimaatverandering op te vangen, ruimte voor meer beweging door sport, spel en ontspanning, of het combineren van energie-, laad- en parkeerinfrastructuur.

Delta Plan X – ZUS
In een veelomvattend onderzoek ontwikkelt ZUS in een consortium van diverse kennisinstellingen, academische wereld, gemeenten en diverse experts een visie op de toekomst van de Nederlandse ruimtelijke ordening. Ze gaat daarbij niet uit van een bepaald jaartal maar van een zeespiegelstijging van drie meter; de grens tot waar de waterveiligheid van Nederland binnen het huidige systeem kan worden gegarandeerd. In het onderzoek wordt dit scenario niet alleen als dreiging gezien, maar eerder als een nieuwe context en mogelijke kans om Nederland te (her)vormen en proactief de effecten van latente dreigingen te voorkomen. 'Delta Plan X' projecteert deze toekomstvisie op specifieke testlocaties om de uitwerking en de effecten ervan concreet te maken en zo het publieke debat hierover los te maken.

  • Future Cities – Stephanie Bakker


  • Future Cities – Stephanie Bakker
    In 'Future Cities' wordt het leven in vijf snelgroeiende wereldsteden – Kinshasa, Lima, Yangon, Addis Abeba en Medellín – door journalist Stephanie Bakker en fotograaf Yvonne Brandwijk in beeld gebracht. Na een online documentaire, diverse lezingen en internationale mediapublicaties, opende in juni 2019 een expositie in Amsterdam. Het boek is de 'grande finale' van dit langlopende project dat diverse prestigieuze prijzen won. De publicatie is Engelstalig en wordt uitgegeven door Jap Sam Books. Het presenteert geen afzonderlijke portretten van de steden, zoals in eerdere uitingen het geval was, maar vertelt aan de hand van acht centrale thema's een overkoepeld verhaal over de ontwikkeling van de wereldsteden van morgen. Het boek is opgezet als een reis en bestaat uit een verbindend visueel narratief, dat wordt afgewisseld met essays en verdiepende achtergrondverhalen. Zo komen de 'Future Cities' in een nieuw licht te staan en vormen ze een inspirerend voorbeeld voor vele andere steden.

    diversiteit en inclusie
    In het kader van diversiteit en inclusie, een onderwerp waar het Stimuleringsfonds speciale waarde aan hecht, vallen deze ronde een aantal projecten op. Zo schuift het project 'Mevr. De Architect' 'nieuwe' rolmodellen naar voren en wordt in '(Tegel-)zetje in de rug' samengewerkt met mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. In 'Tuindorp Oostzaan 100 jaar' worden nieuwe perspectieven op het vakgebied gegeven door onder andere de effecten van beleid op gemarginaliseerde groepen in beeld te brengen. En in het project 'Co-operate: Ownership models for circular neighbourhoods' worden nieuwe modellen van eigenaarschap onderzocht door lokale gemeenschappen te betrekken bij ontwikkelingen in hun buurt.

    Klik hier voor alle geselecteerde projecten in Architectuur ronde 3 – 2020.

    cijfers
    Van de 29 in behandeling genomen subsidieverzoeken zijn er 19 gehonoreerd. Het honoreringspercentage komt daarmee op 66 procent. Het beschikbare budget in deze ronde was € 500.000. De verhoging van het oorspronkelijke rondebudget met € 200.000 was mogelijk door de middelen die door de minister als gevolg van de covid-19-crisis extra beschikbaar zijn gesteld en door herallocatie van subsidiebudget uit de deelregeling Internationalisering dat door covid-19 niet kan worden benut. Het beschikbaar gestelde budget is deze ronde niet volledig aangesproken; het resterende bedrag schuift door naar de vierde ronde. De sluitingsdatum voor deze ronde is al verstreken.
  • 'Mevr. De Architect', Architectuurverhalen


  • Foto bovenaan: Jaarboek Landschapsarchitectuur en stedenbouw in Nederland 2020