<
actueel / nieuws

Here is… Bernhard Lenger

09 oktober 2019

Bernhard Lenger ziet het als zijn taak om verandering te creëren, al is het maar op kleine schaal. In 2016 studeerde hij af aan de Design Academy Eindhoven met het project 'This is Ecocide'. De impact was groot. Hoewel het niet eenvoudig is, besloot hij ook buiten de muren van de academie social design projecten op te zetten. In 2018 richtte hij Stichting We Are op om een brug te slaan tussen ontwerpers en 'decision makers' en samenwerking te bevorderen. De talentontwikkelingsbeurs die hij afgelopen jaar ontving van het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie hielp hem ook hierin stappen te zetten.

'We design impact for stories that need to be heard', staat er op zijn website. De verwachtingen van die impact zijn vaak hooggespannen, vertelt de uit Oostenrijk afkomstige Bernhard Lenger. 'Maar impact kan groot en wereldbewegend zijn, maar ook heel klein. En dat is niet minder waardevol. Het inspireren van één of twee mensen, vind ik al een heel nobel effect. Onlangs heb ik een workshop gegeven in het speciaal onderwijs. Je hebt dan direct contact met deelnemers, en de impact is heel zichtbaar. Dat was veel minder het geval bij This is Ecocide. Ik wilde met het project aandacht vragen voor het vreemde feit dat internationale wetgeving tegen ernstige vernietiging van ons ecosysteem niet bestaat. Hoewel het numerologisch een hele grote impact had, verschilde de mate enorm en was die voor mij niet zo tastbaar.'

erkenning
Behalve bewustwording teweegbrengen wil hij met zijn projecten vooral ook verbinden en mensen activeren. Want de maatschappelijke problemen waar we voor staan kunnen alleen gezamenlijk worden aangepakt. Hij richt zich met name op ngo's, activisten en politici, zowel lokaal als internationaal. Over de vraag of hij niet zelf politicus moet worden om misschien nog directer invloed te kunnen uitoefenen, is hij heel duidelijk. 'Politiek draait om personen; ik wil mezelf niet centraal stellen en ben ook niet bezig met mijn eigen verhaal. Wel zou ik graag met politici samenwerken, maar dat is vanuit hen bezien best een stap. In het kader van de 'Green New Deal for Europe' werk ik momenteel samen met een groep jonge beleidsmakers; zij zien de meerwaarde van een samenwerking en hebben zelf contact gezocht nadat ze vorig jaar mijn werk hadden gezien op de Dutch Design Week. Ik help hen een beleidsstuk te verbeelden in een impactsysteem en het verhaal te vertellen aan een groter publiek. Heel interessant, ik ben heel enthousiast over veel van de innovatieve ideeën in het stuk.'

Dat het lukt om buiten de ontwerpwereld de juiste personen en partijen aan te spreken en serieus te worden genomen, geeft vertrouwen. 'Als je net van de academie komt, is er best wat onderzekerheid. Ik vroeg me af of ik met mijn projecten niet te veel aan het dromen was en of ik wel op het goede pad zat. De bevestiging dat dat zo is, haal ik bijvoorbeeld ook uit het feit dat ik ben geselecteerd voor VPRO's 'De toekomstbouwers'. Heel spannend en het geeft me energie; hoewel het natuurlijk wel een beetje raar is om te bepalen wie nu de beste toekomstbouwer is. Elke inzet om van de wereld een betere plek te maken, moet je toejuichen.' Bernhard hoopt in elk geval dat het effect van zijn nominatie zal zijn dat hij andere jonge social designers inspireert om net als hij projecten op te blijven zetten met als doel maatschappelijke impact te maken, ook al is de weg naar een (financieel) stabiele praktijk dan misschien wat langer.

  • This is Ecocide, 2016


  • professionaliseren
    Zijn eigen praktijk wist hij afgelopen jaar te verstevigen dankzij een talentontwikkelingsbeurs van het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie. 'Ik had best wat stappen te maken, maar viste de eerste keer dat ik de beurs aanvroeg achter het net. Ik heb toen heel goed nagedacht over wat ík wilde met de beurs, daar was ik in mijn eerste aanvraag niet specifiek genoeg in geweest. Bovendien heb ik goed gekeken naar hoe ik mijn werk het beste kon omschrijven en mijn aanvraag ook met iemand doorgenomen van buiten de creatieve industrie. Dat helpt bij het aanscherpen; omdat je zo bekend bent met je eigen werk en eigen verhaal is het namelijk nog heel moeilijk om te zien op welke punten het niet helder is.'

    De beurs bood Bernhard ruimte om een manier te ontwikkelen om een goede start te maken met de omvangrijke projecten rond complexe vraagstukken, hij onderzocht hoe hij zijn werk het beste kan uitleggen aan partijen die geen 'designtaal' spreken, legde veel nieuwe contacten en bases voor nieuwe samenwerkingen en kreeg ruimte voor het ontwikkelen van nieuwe concepten voor zijn eigen praktijk, maar ook voor het door hem geïnitieerde designcollectief Stichting We Are.

    De resultaten van het laatste presenteert hij op de komende Dutch Design Week in de tentoonstelling 'we are social impact'. Vijf velden zijn geformuleerd waar het collectief een rol ziet weggelegd voor design en waarin verschillende acties worden ondernomen, namelijk: 'Systems of Governance', 'Culture of Information', 'Civic Society', 'Ethics of Technology' en 'Justice in the Anthropocene'. Zo laten ze een lopend veldonderzoek zien naar de impact op mens en milieu van Nicaraguaanse suikerplantages, tonen ze het effect van workshops rond het verbeteren van het speciaal onderwijs door inzet van design thinking en designonderzoek, en schrijven ze brieven aan alle nieuwgekozen leden van het Europees Parlement om hen te feliciteren met hun nieuwe positie, vertrouwen uit te spreken, maar met het oog op een sterker Europa ook nog eens te onderstrepen dat zíj voor de komende vijf jaar de ontwerpers van Europa zijn.

    Op 23 oktober kunnen bezoekers van de Dutch Design Week een bijdrage leveren aan de brieven voor europarlementariërs. In MU richt Bernhard Lenger bij 'The Scene is Here' namelijk een mobiel postkantoor in. The Scene is Here presenteert via een video- en performanceprogramma alle ontwerpers en makers die in 2019 via de Deelregeling Talentontwikkeling door het Stimuleringsfonds worden ondersteund.
  • Workshop design thinking en designonderzoek in het speciaal onderwijs, 2019


  • Platform Talent
    Wil je meer weten over de beurs Talentontwikkeling van het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie kijk dan hier. Ben je benieuwd wie er de afgelopen jaren allemaal ondersteuning kregen via de Deelregeling Talentontwikkeling? Platform Talent geeft een overzicht van alle ondersteunde ontwerpers en makers.

  • Portret Bernhard Lenger: Anne Lucassen