<
actueel / nieuws

Selectie Open Oproep Sleutelen aan het metabolisme van de stad

07 juli 2014

In maart 2014 riep het Stimuleringsfonds ontwerpers en opdrachtgevers op om te onderzoeken op welke wijze in specifieke stedelijke gebieden of regio's de circulaire economie kan worden bevorderd, aan de hand van de open oproep Sleutelen aan het metabolisme van de stad. Uit 38 inzendingen zijn vijf voorstellen geselecteerd.

Het Stimuleringsfonds schreef de oproep uit in het kader van de Actieagenda Architectuur en Ruimtelijk Ontwerp 2013-2016 (AAARO). De voorstellen werden voorgelegd aan twee externe adviseurs, te weten: Derk Loorbach - directeur DRIFT en bijzonder hoogleraar Socio-economische Transities Erasmus Universiteit Rotterdam - en Chris van der Zwet – winnaar 'Best Young Scientist Paper' (IWW), prijswinnaar 'Energetic City 2050' en EMVI redacteur VolkerInfra (VolkerWessels).

Algemene indruk
De externe adviseurs constateren dat het bevorderen van een circulaire economie vanuit verschillende invalshoeken kan worden benaderd. De breedte van de vraagstelling komt duidelijk terug in een grote diversiteit aan onderzoeksvoorstellen. De voorstellen kennen een grote spreiding en laten gezamenlijk een landelijke dekking zien. Ook het schaalniveau van de voorstellen varieert sterk. Voorstellen voor grootschalige visionaire ideeën worden afgewisseld door concrete kleinschalige projectplannen.

Veel voorstellen zijn ingediend door ontwerpers; opdrachtgevers zijn minder goed vertegenwoordigd en de rol van opdrachtgevers wordt in de voorstellen vrijwel niet ter discussie gesteld. Meer algemeen neemt het proces in weinig voorstellen een prominente rol in. Wel tonen enkele voorstellen een kritische houding tegenover de rol van de ontwerper. Het merendeel van de voorstellen heeft aandacht voor fysieke en ruimtelijke ontwerp gerelateerde aspecten van een circulaire economie. Daar waar gewerkt wordt met interdisciplinaire teams en stakeholders worden betrokken in het proces krijgen sociale en economische aspecten wel nadrukkelijker een plaats in het onderzoek. Deze voorstellen schetsen een meer integrale benaderingen van de opgave.

Selectie
Bij de beoordeling van de voorstellen hebben de externe adviseurs met name gelet op de relevantie van de vraagstelling, het plan van aanpak, de expertise van de betrokken partijen en de coherentie tussen deze onderdelen. De adviseurs beoordeelden van veel voorstellen de deskundigheid van de aanvragers positief en zijn van mening dat er enkele goed uitgewerkte voorstellen zijn ingediend. Voor een aantal voorstellen geldt dat ze in de uitwerking van methode en aanpak onvoldoende inzicht geven in de volgende fase van het onderzoek, waardoor de mogelijke resultaten van het onderzoek zich niet goed lieten beoordelen.

Na uitvoerig beraad werden de volgende vijf voorstellen boven de andere inzendingen verkozen:
Vista landschapsarchitectuur en stedenbouw - Feeding the City
Van consumptiemaatschappij naar gebruikersmaatschappij - David Dooghe i.s.m. Buro Boris
Een netwerk van circulaire monumenten - M3H architecten
Circulair Buiksloterham - Delva Landscape Architects
Wijkecologie Wildeman - ontwerpen voor delen als sleutel tot de circulaire stad - The Beach

Vervolgtraject
De inzenders van de geselecteerde voorstellen ontvangen ieder een subsidiebedrag van maximaal €10.000,- voor de startfase van hun project. Volgens de adviseurs beschikken de geselecteerde voorstellen over de potentie om met een startsubsidie uitgewerkt te worden tot een gedegen projectplan, waarmee in een later stadium een subsidieaanvraag voor de daadwerkelijke uitvoering van het project kan worden ingediend. Zij verwachten dat de uitkomsten van de resulterende projecten bijdragen aan de kennisontwikkeling op het gebied van het metabolisme van de stad en inzicht geven in de rol die de ontwerpende disciplines daarbij kunnen vervullen.